مقامات ایرانی کامران حکمتی، شهروند ۷۰ ساله یهودی ایرانی-آمریکایی را بازداشت و به زندان اوین تهران منتقل کردهاند. بر اساس گزارشهای منتشر شده از سوی هرانا و روزنامه نیویورک تایمز، آقای حکمتی توسط دادگاه انقلاب تهران به اتهام سفر به اسرائیل در سیزده سال پیش، به چهار سال حبس تعزیری محکوم شده بود. این حکم در ادامه با تغییر در قانون مربوط به مجازات سفر به اسرائیل، ابتدا به دو سال و سپس به یک سال حبس کاهش یافت.
خانواده کامران حکمتی در گفتوگو با نیویورک تایمز ابراز امیدواری کردهاند که وی به دلایل انساندوستانه آزاد شود. به گفته آنان، آقای حکمتی هیچ فعالیت سیاسیای نداشته، سفر او به اسرائیل کاملاً شخصی بوده و اکنون با بیماری سرطان مثانه تهاجمی دستوپنجه نرم میکند.
آقای حکمتی که دارای تابعیت دوگانه ایرانی و آمریکایی است، در اردیبهشت ۲۰۲۵ برای دیدار با بستگان خود به ایران سفر کرده بود، اما در تیرماه همان سال توسط نیروهای امنیتی بازداشت شد و پس از مدتی به زندان اوین منتقل گردید. خانواده او میگویند وی از دسترسی به خدمات درمانی مناسب محروم مانده و ارتباطش با خانواده نیز بسیار محدود است.
ایران و اسرائیل روابط دیپلماتیک ندارند و شهروندان ایرانی طبق قانون از سفر به اسرائیل یا برقراری ارتباط با نهادهای اسرائیلی منع شدهاند. طبق قانون مصوب سال ۲۰۱۱ با عنوان «قانون حمایت از آرمان فلسطین و مقابله با اقدامات صهیونیستی»، سفر به اسرائیل جرم محسوب میشود و برای مرتکبان، دو تا پنج سال حبس در نظر گرفته شده است. این قانون در مواردی برای محاکمه افرادی که سالها قبل به دلایل شخصی یا مذهبی به اسرائیل سفر کردهاند نیز مورد استفاده قرار گرفته است.
ناظران میگویند پرونده کامران حکمتی بازتابی از الگوی گستردهتری از بازداشتهای شهروندان به بهانه مسائل امنیتی است، بهویژه پس از درگیریهای ایران و اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵. در آن مقطع، نهادهای امنیتی ایران از بازداشت شمار زیادی از افراد تحت عنوان «همکاران یا جاسوسان مظنون» خبر دادند، موضوعی که موجب افزایش نگرانی در میان جوامع اقلیت و دو تابعیتی شده است.
فعالان حقوق بشر معتقدند تنها “جرم” کامران حکمتی، یک سفر خانوادگی به اسرائیل بیش از ده سال پیش بوده است و زندانی شدن او نشانگر بیتوجهی دستگاه قضایی ایران به اصول بنیادین حقوق بشر و دادرسی عادلانه است. آنان تاکید دارند که این پرونده نمادی از تضعیف استقلال قضایی در ایران و نیز آسیب پذیری اقلیتهای مذهبی از جمله جامعه یهودیان ایران به شمار میرود.
شورای ایرانیان آمریکایی ملی (نایاک) نیز نگرانی عمیق خود را از بازداشت کامران حکمتی ابراز کرده و از دولت ایران خواسته است تا وی را فوراً و بدون قید و شرط آزاد کند. این شورا از مقامات ایرانی خواسته است که به تعهدات بینالمللی خود در زمینه حقوق بشر، از جمله استانداردهای دادرسی عادلانه و حق آزادی مذهب و سفر احترام بگذارند. نایاک تأکید می کند که پرونده حکمتی نمونهای از بازداشت خودسرانه و نقض تعهدات بینالمللی ایران است و از تهران خواسته تا دسترسی او به خدمات درمانی را فراهم کند و به تعقیب و آزار شهروندان به دلیل فعالیتهای شخصی و مسالمتآمیز پایان دهد.
در صورتی که رأی دادگاه لغو نشود، کامران حکمتی تا دستکم اواسط سال ۲۰۲۶ در زندان باقی خواهد ماند، در حالی که سن بالا و وضعیت جسمی رو به وخامت او نگرانیهای جدی در میان خانواده و نهادهای حقوق بشری ایجاد کرده است.