ممنوعیت جدید ترامپ صدور ویزاهای غیر مهاجرتی برای ایرانیان را تقریباً به صفر رساند
در دولتهای پیشین آمریکا، وزارت خارجه ایالات متحده بهصورت ماهانه گزارشهایی درباره صدور ویزاهای مهاجرتی و غیرمهاجرتی منتشر میکرد تا شفافیت عمومی درباره روند صدور ویزا حفظ شود. معمولاً دادههای هر ماه، با فاصله زمانی کوتاهی منتشر میشد؛ برای مثال، آمار مربوط به آوریل ۲۰۲۶ تا اواسط یا اواخر ماه مه همان سال در دسترس قرار میگرفت. این دادهها بر اساس معیارهای مختلفی از جمله ملیت متقاضیان و نوع ویزا دستهبندی میشدند.
اما همزمان با اجرای فرمان ممنوعیت سفر دولت ترامپ در ژوئن ۲۰۲۵ (فرمان 10949) که ایرانیان و اتباع چند کشور دیگر را هدف قرار داد، انتشار منظم آمار صدور ویزا نیز متوقف شد. تا پایان سال ۲۰۲۵، وزارت خارجه آمریکا هیچ دادهای درباره هشت ماه گذشته صدور ویزا منتشر نکرده بود. تنها اخیراً این وزارتخانه انتشار دوباره آمار ماهانه را از سر گرفته و دادههای مربوط به چهار ماه — از ژوئن تا سپتامبر ۲۰۲۵ — منتشر شده است؛ آماری که بهوضوح اثرات این ممنوعیت را نشان میدهد.
این تأخیر بیش از ششماهه در انتشار دادهها، درک عمومی از تأثیر تغییرات عمده مهاجرتی دولت ترامپ را محدود کرده است.
دادههای محدودی که تاکنون منتشر شده، نشان میدهد صدور ویزاهای غیر مهاجرتی برای ایرانیان تقریباً به صفر رسیده است. اگرچه کارشناسان با توجه به گستردگی این ممنوعیت، چنین نتیجهای را پیشبینی میکردند، اما آمار منتشر شده اکنون این فرضیات را تایید کرده و ابعاد شدید آن را آشکار ساخته است.
در حالی که در سال مالی ۲۰۲۴، هر ماه بیش از هزار ویزای توریستی و تجاری (B1/B2) برای ایرانیان صادر میشد، این رقم در دوران دولت ترامپ بهشدت سقوط کرد؛ بهطوری که تنها ۹۸ ویزای توریستی در ژوئن ۲۰۲۵ صادر شد و سپس این عدد در ژوئیه ۲۰۲۵ به صفر رسید. در ماههای اوت و سپتامبر ۲۰۲۵ نیز تنها دو ویزا در هر ماه برای ایرانیان صادر شده است.
همچنین صدور ویزاهای دانشجویی برای ایرانیان (F1/F2) نیز تقریباً به صفر رسید؛ آن هم در شرایطی که ماههای تابستان معمولاً اوج صدور ویزاهای دانشجویی محسوب میشود.
در حالی که بین ماههای ژوئن تا سپتامبر ۲۰۲۴، مجموعاً ۱۲۹۷ ایرانی موفق به دریافت ویزای دانشجویی شده بودند و تنها در ماه اوت ۲۰۲۴، ۴۹۷ ویزا صادر شده بود، وزارت خارجه آمریکا در بازه ژوئن تا سپتامبر ۲۰۲۵ تنها ۱۳ ویزای دانشجویی برای ایرانیان صادر کرد.
از این تعداد، ۱۲ ویزا در ماه ژوئن — همزمان با اجرایی شدن ممنوعیت سفر ترامپ — صادر شد، تنها یک ویزا در ماه ژوئیه و در ماههای اوت و سپتامبر ۲۰۲۵ هیچ ویزای دانشجویی برای ایرانیان صادر نشد.
این حذف عملی ویزاهای دانشجویی ایرانیان زمانی شوکآورتر میشود که بدانیم در نسخه نهایی ممنوعیت سفر دولت اول ترامپ، یک استثنای مشخص برای دانشجویان ایرانی در نظر گرفته شده بود؛ بهگونهای که ایرانیان همچنان میتوانستند، علیرغم سایر محدودیتها، ویزای دانشجویی دریافت کنند.
این استثنا نشان میداد که دولت آمریکا در آن زمان ادامه حضور دانشجویان ایرانی در دانشگاههای آمریکا را در راستای منافع ملی خود میدانست. اما این معافیت در نسخه جدید ممنوعیت سفر علیه ایرانیان حذف شده است.
در مجموع، صدور ویزاهای غیرمهاجرتی برای ایرانیان در سپتامبر ۲۰۲۵ به تنها ۹۵ مورد رسید؛ رقمی که اگر ویزاهای گروه G (مربوط به کارکنان سازمانهای بینالمللی) را حذف کنیم، عملاً فقط ۴ ویزا باقی میماند. این در حالی است که در سپتامبر ۲۰۲۴، مجموع ۱۶۶۴ ویزای غیرمهاجرتی برای شهروندان ایرانی صادر شده بود.
با این حال، مقایسه آمار دولت دوم ترامپ با دوران بایدن نیز تصویر کاملی ارائه نمیدهد؛ زیرا صدور ویزاها در دوران بایدن هرگز به سطح پیش از دولت اول ترامپ بازنگشت. مسیرهای سفر ایرانیان به آمریکا در طول دو دولت ترامپ بهتدریج محدودتر شد و تنها در دوره کوتاه ریاستجمهوری بایدن، اندکی از این فشار کاسته شد.
در دوران باراک اوباما، وضعیت کاملاً متفاوت بود؛ بهطوری که در یک سال مالی، معمولاً بیش از ۲۰ هزار ویزای توریستی و ۳ هزار ویزای دانشجویی برای ایرانیان صادر میشد. اکنون اما اگر روند پس از ممنوعیت ادامه پیدا کند، حتی صدور ۱۰۰ ویزا در سال — چه در بخش توریستی و چه دانشجویی — نیز ممکن است دور از دسترس باشد.
بر اساس دادههای موجود از ماههای ابتدایی سال ۲۰۲۵، صدور ویزاهای مهاجرتی برای ایرانیان تا حدی ادامه داشته و برخی دستهبندیها کاهش یافتهاند، در حالی که برخی دیگر تأثیر کمتری را تجربه کردهاند. اما احتمال زیادی وجود دارد که در ماههای اخیر، صدور ویزاهای مهاجرتی نیز بهشدت کاهش یافته باشد؛ بهویژه پس از آنکه دولت ترامپ در دسامبر ۲۰۲۵ برخی معافیتهای کلیدی را حذف کرد.
از جمله این معافیتها، استثنایی بود که اجازه میداد ویزاهای مربوط به بستگان درجهیک همچنان صادر شوند.
فراتر از آمار و ارقام، هر ویزایی که از سوی وزارت خارجه آمریکا رد میشود، پیامدهای انسانی واقعی دارد؛ از دانشجویان و پزشکانی که بهدلیل بلاتکلیفی وضعیت ویزا و مجوز کار، با بحران مالی روبهرو شدهاند، تا پدربزرگها و مادربزرگهایی که اجازه دیدار نوه تازهمتولدشده خود را پیدا نمیکنند، یا اعضای خانوادهای که نمیتوانند در مراسم عروسی عزیزانشان شرکت کنند.
بسیاری از ایرانیان-آمریکاییهای امروز، یا خودشان و یا اعضای خانوادهشان، از طریق ویزای دانشجویی وارد آمریکا شدند، در دانشگاههای آمریکایی تحصیل کردند و پس از فارغالتحصیلی «رویای آمریکایی» را دنبال کردند. شرکتها و مدیران بزرگ اقتصادی بارها از نقش و مشارکت ایرانیان در اقتصاد آمریکا سخن گفتهاند؛ اما اکنون همین مسیر نیز برای دانشجویان ایرانی در حال بسته شدن است.
هیچگاه مبنای امنیتی معتبری برای ممنوعیت سفر وجود نداشته است. با این حال، این سیاست همچنان فشار سنگینی بر جامعه ایرانیان-آمریکایی و همچنین ایرانیانی وارد میکند که امیدوارند با عزیزان خود در آمریکا دیدار کنند یا تحصیلاتشان را در ایالات متحده ادامه دهند.
در نتیجه این ممنوعیت، جامعه ایرانیان-آمریکایی امروز بیش از هر زمان دیگری از هموطنان خود در ایران جدا و منزوی شده است.